Terug naar resultaten

Ontdek de historische schoonheid van Overijssel

De provincie Overijssel heeft een rijke historie. Veel steden ontpopten zich in de middeleeuwen tot echte handelssteden en je vindt er een dorp dat zijn naam te danken heeft aan geiten uit de 13e eeuw. De provincie heeft veel bezienswaardigheden die je terugbrengen naar vervlogen tijden. Bezoek monumentale panden, ontdek de legende Kaatje en herleef de geschiedenis in Overijssel.

HISTORISCHE BINNENLOCATIES

Terug in de tijd in Zwolle

In de gezellige winkelstad Zwolle zijn nog overal sporen terug te vinden van een rijke geschiedenis. Wandel de Zwolse binnenstad in via de Sassenpoort (1) – de enige overgebleven poort uit de oude stadsmuur en benoemd in de top 100 van de Nederlandse UNESCO monumentenlijst. Twee dagen in de week wordt de poort opengesteld voor publiek. Zeker de moeite waard om een kijkje te nemen. Bij het Stedelijk Museum (2) hoort een 16e-eeuws Drostenhuis waar je ervaart hoe Zwolse regenten leefden in de 17e en 18e eeuw. De keuken is volgens het museum de mooiste museumkeuken van Nederland.

overijssel_geschiedenis_hasselt.jpg
Hasselt
Foto: Sjaak Kempe, CC BY 2.0

Oudste industrie van Overijssel

In Hasselt krijg je een mooi kijkje in de Overijsselse industrie. De karakteristieke kalkovens van de kalkbranderij horen bij de oudste industrie van Overijssel. De kalkovens (3) van Hasselt zijn op afspraak te bezoeken. Net buiten het stadje staat de laat 18e-eeuwse Korenmolen De Zwaluw (4) die nog regelmatig koren maalt. Om in historische sferen te blijven, ga je lunchen in het oudste café van Hasselt, Eetcafé De Compagnie (5), gevestigd in een klein woonhuis uit 1700 aan de Prinsengracht.

Culturele opleving na vuurwerkramp

In het jaar 2000 ontplofte een vuurwerkfabriek in de Enschedese wijk Roombeek. Er stierven 23 mensen en bijna duizend inwoners raakten gewond. Aan de Deurningerstraat ligt een herdenkingsplaat. De wijk is inmiddels opgeknapt en in een voormalige textielfabriek zit nu Museum TwentseWelle (6). Hier zie je hoe de nieuwsgierigheid en creativiteit van de mens de wereld heeft veranderd en gaat veranderen. Het museum legt verbanden met het heden en het verleden. Wat heeft een weefgetouw bijvoorbeeld te maken met een USB-stick? Ook kun je een lös hoes, eenboerderij uit de 12e eeuw, binnenstappen en ervaren hoe mensen en dieren in Twente vroeger in hetzelfde huis samenleefden.

HISTORISCHE BUITENLOCATIES

Oudste huisje van Nederland in Deventer

Maak een wandeling langs verschillende historische panden. Het (vermoedelijk) oudste stenen huis van Nederland staat in de Sandrasteeg in Deventer. Het stamt uit het begin van de 12e eeuw. De Buveburcht (7) – zoals de drie huidige bewoners het gebouw noemen – deed vroeger dienst als een soort middeleeuwse kerk. Naast de Buveburcht zijn er in Deventer nog meer historische gebouwen te vinden. Zo zijn er in het centrum verrassend veel moderne winkeltjes gevestigd in middeleeuwse gebouwen en op het plein De Brink staat het oudste Waaggebouw (8) van Nederland. De Bergkerk (9) met de kenmerkende dubbele torenspitsen werd acht eeuwen geleden gebouwd en groeide uit tot het beeldmerk van de stad.

overijssel_geschiedenis_giethoorn.jpg
Giethoorn
Foto: Luke Ma, CC BY 2.0

Het Venetië van het Noorden

Een voor de hand liggend historisch uitje in de provincie Overijssel is een dagje Giethoorn. Ook wel het Venetië van het Noorden genoemd. Het dorpje staat bekend om zijn pittoreske boerderijen gevestigd op eilandjes, omringt door kronkelende grachten en verbonden met houten bruggetjes. Wat veel mensen niet weten, is dat Giethoorn al meer dan achthonderd jaar oud is. In 1230 vestigen vluchtelingen uit het Middellandse Zee gebied zich hier. Ze noemen de nederzetting Geytenhorn, naar het landschap dat bezaaid is met hoorns van wilde geiten. Doordat het dorp zijn oorsprong vindt in het afgraven van veen, ontstaan er door de eeuwen heen grachten, plassen en meren. Een bezoek met de auto is dan ook uitgesloten. Het dorp is alleen per fiets of boot te bereiken. 

Kanonnen en een kruidenvrouwtje

In de haven van Blokzijl valt het zogeheten hoogwaterkanon je meteen op. Als in de 19e eeuw een overstroming dreigde werd het kanon afgevuurd. In de haven bevinden zich ook veel oude panden die op de Rijksmonumentenlijst staan. Een andere blikvanger is het standbeeld van de legendarische Kaatje. In de 17e eeuw nam Kaatje na de dood van haar moeder de herberg over en verwierf grote faam met haar bijzondere, kruidige kookkunsten. Voor een passende afsluiter kan er bij restaurant Kaatje bij de Sluis (10) heerlijk gegeten worden. Het is een van de beste visrestaurants van Nederland.

Leuke weetjes

  • Het Hanzeverbond, een samenwerkingsverband tussen verschillende steden en kooplieden in de middeleeuwen, telde 150 leden en reikte tot in Scandinavië, Rusland en de Baltische staten.
  • De provincie Overijssel telt nog ongeveer 60 molens.
  • Kaatje uit Blokzijl is nooit getrouwd, omdat ze haar hele leven bleef wachten op haar verloofde, zeeman Hilbert. Toen de beste man zeer rijk terug kwam van zijn ruige vaartochten, was Kaatje helaas al overleden. 
  • In Deventer staat de oudste stadsbibliotheek (11) van Nederland met boeken uit de 12e eeuw.
  • Het raadhuis (12) van Hasselt behoort tot een van de oudste raadhuizen van Nederland. Het laatgotische pand stamt uit 1550 en het interieur is nog origineel. 
  • Giethoorn was van oorsprong een vestiging van veenontginners. In 1950 kwam er een einde aan de turfwinning in het dorp.

Praktische informatie

Overnachten

In de provincie Overijssel is er in de steden ZwolleDeventer, en Enschede een ruime keuze aan hotels en B&B’s. Met name in de oude Hanzesteden kan er in 16e- en 17e-eeuwse gebouwen in een historische setting overnacht worden. Rondom het Hanzestadje Kampen, in Twente en in Nationaal Park De Weerribben bij het waterrijke dorp Giethoorn, zijn een aantal landelijk gelegen opties. Verblijf je liever in je eigen vakantiehuis in Overijssel, ook dat behoort tot de mogelijkheden.

Eten

Overijsselaren staan bekend als bourgondiërs. De steden hebben over het algemeen een marktplein waar veel horecazaken omheen liggen. ’t Veerhuys (14) in Olst, gelegen in het groen naast een historische veerdienst, is gespecialiseerd in wild. In Zwolle was het Michelinbekroonde De Librije (15), een van de beste restaurants van Nederland, tot 1 januari 2015 gevestigd in een voormalige gevangenis. Je vindt het nieuwe pand middenin de historische binnenstad.

Beste tijd om te gaan

Overijssel is het gehele jaar te bezoeken. Met name in de lente en de zomer komen de steden tot leven als de vele terrassen lekker vol zitten. In de wintermaanden zijn de historische binnensteden meestal mooi verlicht, wat bijdraagt aan de middeleeuwse sfeer die deze steden ademen.

Contacten

  1. Sassenpoort: Sassenstraat 53, Zwolle, 038-3374501
  2. Stedelijk Museum Zwolle: Melkmarkt 41, Zwolle, 038-4214650
  3. Kalkovens Hasselt: Kalkovenwegje 3, Hasselt, 038-4772063
  4. Korenmolen De Zwaluw: Stenendijk 7, Hasselt, 038-4773586
  5. Eetcafé De Compagnie: Prinsengracht 29, Hasselt, 038-4771910
  6. Museum TwenseWelle: Het Rozendaal 11, Enschede, 053-4807680
  7. De Buveburcht: Sandrasteeg 8, Deventer, 0570-641449
  8. Waaggebouw Deventer: Brink 56, Deventer
  9. De Bergkerk: Bergkerkplein 1, Deventer, 0570-618518
  10. Restaurant Kaatje bij de Sluis: Brouwerstraat 20, Blokzijl, 0527-291833
  11. Stadsbibliotheek Deventer: het Klooster 12, Deventer, 0570-693887
  12. Raadhuis Hasselt: Markt 1, Hasselt
  13. Kamper Kogge: Van Heutszplein 1, Kampen, 038-3310515
  14. Restaurant ’t Veerhuys: Veerweg 24, Olst, 0570-561371
  15. Restaurant De Librije: Spinhuisplein 1, Zwolle, 038-4212083

Vaar mee op een Hanzeschip

 

Het stadsaanzicht van Kampen met op het water een reconstructie van een schip uit de 14e eeuw, kan zo op een schilderij. De Kamper Kogge (13) springt meteen in het oog. Het is het meest tastbare bewijs van de Hanzetijd, een periode in de middeleeuwen waarin handelaren en steden nauw samenwerkten. Je kunt met het schip een rondje meevaren over het Ketelmeer of het bezoeken terwijl het voor anker ligt.

 

Top 3 historische evenementen

Augustus: 't Euifeest HasseltHanzestad Hasselt wordt verlicht ten tijde van het traditionele jaarlijkse oogstfeest. Er zijn optochten, optredens en braderieën.

Augustus: Gondelvaart, in Belt-Schutsloot verplaatst men zich van oudsher over het water met gondels. 

April: Historisch Festival Raaltefestival op tweede Paasdag in Raalte waar klassieke tractoren, auto’s en stoommachines worden tentoongesteld en waar historische schouwspelen worden uitgevoerd.